ਬੱਚੇ ਦੇ ਸਰਵਪੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ •ਗਵੀਸ਼

18

ਸਾਰੀਆਂ ਕਲਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋ ਉੱਤਮ ਮੰਨੀ ਜਾਣ ਵਾਲ਼ੀ ਸੰਗੀਤ ਕਲਾ ਦਾ, ਬੱਚੇ ਦੇ ਸਰਵਪੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਯੋਗਦਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਤੇ ਮਾਪਿਆਂ ਵੱਲੋ ਅਕਸਰ ਅਣਗੌਲ਼ਿਆ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਸੰਗੀਤ ਸਿੱਖਣ ਵਿੱਚ ਸਮਾਂ ਲਾਉਣ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਬਰਬਾਦੀ ਆਦਿ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ਼ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਬੱਚਾ ਸੰਗੀਤ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਲਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਵੀ ਹੈ ਤਾਂ ਮਾਪੇ ਤੇ ਅਧਿਆਪਕ  ਅਕਸਰ ਉਸ ਨੂੰ ਇਹ ਕਹਿੰਦੇ ਸੁਣੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ ”ਜਾਹ, ਜਾ ਕੇ ਪੜ੍ਹ ਲੈ ਤੂੰ ਕੀ ਲੈਣਾ ਆਹ ਸਿੱਖ ਕੇ­ ਆਪਣਾ ਸਕੂਲ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰ, ਸਮਾਂ ਬਰਬਾਦ ਨਾ ਕਰ।” ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸੰਗੀਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇ ਦੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕੋਈ ਮਾਨਤਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ, ਸਿਰਫ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦੇ ਇੱਕ ਸਾਧਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।…ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਬਾਰੇ ਜਿਆਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਦਾ ਸਰਵਪੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਜੋ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਬਾਰੇ ਨਾ ਤਾਂ ਅਧਿਆਪਕ ਜਾਣੂ ਹਨ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਮਾਪੇ। ਉਂਝਵੀ ਅੱਜ ਦੇ ਇਸ ਸਰਮਾਏਦਾਰਾ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ, ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਤੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਇੱਕੋ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਪੈਸੇ ਕਮਾਉਣ ਵਾਲ਼ੀ ਮਸ਼ੀਨ ਕਿਵੇਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ…

(ਪੂਰਾ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 40, ਜੂਨ 2015 ਵਿਚ ਪਰ੍ਕਾਸ਼ਤ

ਯੂ.ਕੇ. ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਅਤੇ ਸੰਭਾਵੀ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮ •ਮਾਨਵ

download (1)

7 ਮਈ ਨੂੰ ਯੂ.ਕੇ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਿਵ ਪਾਰਟੀ ਨੇ 650 ਵਿੱਚੋਂ 331 ਸੀਟਾਂ ਦੀ ਬਹੁਮਤ ਹਾਸਲ ਕਰਕੇ ਆਪਣੀ ਸਰਕਾਰ ਬਣਾ ਲਈ। ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਸੋਚਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਮਿਲ਼ੀ-ਜੁਲ਼ੀ ਸਰਕਾਰ ਬਣਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ ਪਰ ਹੁਣ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਿਵ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਇੱਕਲੇ ਹੀ ਲੋੜੀਂਦੀਆਂ ਸੀਟਾਂ ਹਾਸਲ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਲਈ ਰਾਹ ਸਾਫ਼ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ। ਜਦਕਿ ਦੂਜੀ ਮੁੱਖ ਪਾਰਟੀ – ਲੇਬਰ ਪਾਰਟੀ – ਨੂੰ 232 ਸੀਟਾਂ ਹੀ ਮਿਲ਼ੀਆਂ ਹਨ। ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਖੋਰਾ ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਲੱਗਿਆ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ 41 ਵਿੱਚੋਂ 40 ਸੀਟਾਂ ਗਵਾਈਆਂ ਹਨ। ਉੱਥੇ ਸਕਾਟਿਸ਼ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪਾਰਟੀ (ਐੱਸ.ਐੱਨ.ਪੀ) ਨੇ 59 ਵਿੱਚੋਂ 56 ਸੀਟਾਂ ਹਾਸਲ ਕਰਕੇ ਸਭ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਫਾਸੀਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਯੂ.ਕੇ.ਆਈ.ਪੀ. ਨੇ ਭਾਵੇਂ ਇੱਕ ਹੀ ਸੀਟ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਹੈ ਪਰ ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਲਿਹਾਜ਼ ਨਾਲ ਇਹ ਤੀਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਪਾਰਟੀ ਵਜੋਂ ਉੱਭਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਤਕਰੀਬਨ 39 ਲੱਖ ਵੋਟਾਂ (12.6%) ਹਾਸਲ ਕਰਕੇ ਆਉਣ ਵਾਲ਼ੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਬਣ ਰਹੇ ਸਿਆਸੀ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮ ਬਾਰੇ ਕਾਫੀ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਇੰਗਲੈਂਡ ਯੂਰੋਪ ਦੀ ਦੂਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਪੰਜਵੀਂ ਵੱਡੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਇਹ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਇਹਨਾਂ ਚੋਣਾਂ ਨੂੰ ਗਹੁ ਨਾਲ਼ ਜਾਣੀਏ ਕਿਉਂ ਜੋ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲ਼ੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਹੋਵੇਗਾ ਉਹ ਪੂਰੇ ਸੰਸਾਰ ਅਰਥਚਾਰੇ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰੇਗਾ।…

(ਪੂਰਾ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 40, ਜੂਨ 2015 ਵਿਚ ਪਰ੍ਕਾਸ਼ਤ

ਜਾਦੂਮਈ ਜ਼ਿੰਦਗੀ, ਜਾਦੂਮਈ ਮੌਤ •ਏਦੁਆਰਦੋ ਗਾਲਿਆਨੋ

download

“ਮੇਰਾ ਖਿਆਲ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਲੜ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਸਿਰਫ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਸੰਘਰਸ਼ ਹੀ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਰਸਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ‘ਤੇ ਪੱਕਾ ਹਾਂ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਮੈਨੂੰ ਰੋਮਾਂਚਵਾਦੀ ਕਹਿਣਗੇ, ਜੋ ਕਿ ਮੈਂ ਹਾਂ; ਪਰ ਇੱਕ ਅਲੱਗ ਤਰਾਂ ਦਾ, ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਜੋ ਸੱਚ ਨੂੰ ਪਰਖਣ ਲਈ ਆਪਣੀ ਚਮੜੀ ਵੀ ਦਾਅ ‘ਤੇ ਲਾ ਦਿੰਦੇ ਨੇ। ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਏਥੇ ਹੀ ਮੇਰਾ ਅੰਤ ਹੋ ਜਾਵੇ। ਮੈਂ ਇਸ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਸੋਚਦਾ, ਪਰ ਇਹ ਵੀ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦੇ ਤਰਕਸੰਗਤ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਹੋਣਾ ਹੈ ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੀ ਆਖਰੀ ਗਲਵੱਕੜੀ ਭੇਜ ਰਿਹਾਂ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਿਆਰ ਬਹੁਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਪਰ ਮੈਂ ਇਹ ਨਹੀ ਜਾਣ ਸਕਿਆ ਕਿ ਪਿਆਰ ਦਾ ਇਜ਼ਹਾਰ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮੈਂ ਆਪਣੀਆਂ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਦ੍ਰਿੜ ਹਾਂ ਅਤੇ ਸੋਚਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਤੁਸੀ ਮੈਨੂੰ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਸਮਝਿਆ ਨਹੀਂ। ਬੇਸ਼ੱਕ ਮੈਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਸੌਖਾ ਨਹੀ ਸੀ, ਪਰ ਘੱਟ ਤੋਂ ਘੱਟ ਅੱਜ ਮੇਰੇ ‘ਤੇ ਯਕੀਨ ਕਰੋ। ਹੁਣ, ਇੱਕ ਇੱਛਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੈਂ ਇੱਕ ਕਲਾਕਾਰ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਵਾਰਿਆ ਹੈ, ਮੇਰੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਪੈਰਾਂ ਅਤੇ ਥੱਕੇ ਹੋਏ ਫੇਫੜਿਆ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ਼ੀ ਰੱਖੇਗੀ। ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਾਗਾਂ, ਵੀਹਵੀ ਸਦੀ ਦੀ ਹੋਣੀ ਦੇ ਇਸ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਸਿਪਾਹੀ ‘ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਿਓ।”…

(ਪੂਰਾ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 40, ਜੂਨ 2015 ਵਿਚ ਪਰ੍ਕਾਸ਼ਤ

ਪੂਰਬ ਦੀਆਂ ਧੀਆਂ •ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ

21ਇਹ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਖੂਬਸੂਰਤੀ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿਗਿਆਨ, ਸਿਧਾਂਤ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਤੇ ਗੁੰਝਲ਼ਦਾਰ ਲਗਦੀਆਂ ਹਨ, ਸਾਹਿਤ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਾਡੇ ਰੋਜ਼ਨਾ ਜੀਵਨ ਨਾਲ਼ ਜੋੜ ਕੇ ਬੜੀ ਸੌਖ ਤੇ ਦਿਲਚਸਪ ਢੰਗ ਨਾਲ਼ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਲਿਆ ਧਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਸਾਹਿਤ ਸਿਰਫ਼ ਕਲਾਤਮਕ ਤੇ ਸੁਹਜਾਤਮਕ ਅਨੰਦ ਜਾਂ ਫਿਰ ਪ੍ਰੇਰਨਾ, ਉਤਸ਼ਾਹ, ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਜਿਹੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦਾ ਸੋਮਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਸਗੋਂ ਇਹ ਕਿਸੇ ਵਰਤਾਰੇ ਦੀ ਵਿਗਿਆਨਕ ਵਿਆਖਿਆ, ਇਤਿਹਾਸ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੇ ਸਫ਼ਰ, ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੇ ਨਾਇਕਾਂ ਦੀ ਜੀਵਨ-ਗਾਥਾ ਤੇ ਹੋਰਨਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਤਜ਼ਰਬੇ ਰਾਹੀਂ ਸਾਡੇ ਗਿਆਨ ਭੰਡਾਰ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਾਲ ਵੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਬਿਹਤਰ ਸਮਾਜ ਸਿਰਜਣ ਦੀ ਜੱਦੋ-ਜਹਿਦ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਸਮਾਜ ਦੀ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸੂਝ ਦੇ ਨਾਲ਼-ਨਾਲ਼ ਬੀਤੇ ਇਨਕਲਾਬਾਂ ਨਾਲ਼ ਜੁੜਿਆ ਸਾਹਿਤ ਪੜ੍ਹਨਾ ਵੀ ਬੜਾ ਲਾਹੇਵੰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇਨਕਲਾਬ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਉਤਸ਼ਾਹ, ਜਜ਼ਬੇ, ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ਼-ਨਾਲ਼ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਢੰਗ, ਤਜ਼ਰਬੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨੇੜਿਓਂ ਜਾਨਣਾ, ਸਮਝਣਾ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਨਕਲਾਬ ਦੌਰਾਨ ਜ਼ਮੀਨੀ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਵਾਪਰਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਤੇ ਇਨਕਲਾਬਾਂ ਤੋਂ ਮਗਰੋਂ ਸਿਰਜੇ ਨਵੇਂ ਸਮਾਜ ਦੁਆਰਾ ਨਵੇਂ ਮਨੁੱਖ ਘੜੇ ਜਾਣ ਦੀ ਗਾਥਾ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।…

(ਪੂਰਾ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 40, ਜੂਨ 2015 ਵਿਚ ਪਰ੍ਕਾਸ਼ਤ

ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਰੂਸ ਅਤੇ ਚੀਨ ਨੇ ਨਸ਼ਾਖੋਰੀ ਦਾ ਖਾਤਮਾਂ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤਾ? •ਤਜਿੰਦਰ

7

ਨਸ਼ਾਖੋਰੀ ਇੱਕ ਅਲਾਮਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਸਾਡੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਰਹੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਇਹ ਇਕ ਕੋਹੜ ਦੀ ਤਰਾਂ ਇੱਕ ਪੂਰੀ ਪੀੜੀ ਨੂੰ ਨਿਗਲ਼ ਰਹੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਲਗਭਗ 73.5% ਨੌਜਵਾਨ ਅਬਾਦੀ ਨਸ਼ਿਆ ਦੀ ਆਦੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਲਗਭਗ 76.47%  ਲੋਕ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਂਦੇ ਹਨ। ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ ਹਰ ਸਾਲ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ 30 ਲੱਖ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਲੋਕ ਸ਼ਰਾਬ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਾਰਨ ਮਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ…ਨਸ਼ਾਖੋਰੀ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮੇਂ ‘ਤੇ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਪਰ ਸਮਾਜ ਲਗਾਤਾਰ ਇਸ ਜਿੱਲਣ ਵਿੱਚ ਡੂੰਘੇ ਤੋਂ ਡੂੰਘਾ ਧਸਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ, ਸਮਾਜਸੇਵੀ ਸੰਸਥਾਂਵਾ ਅਤੇ ਮੁਨਾਫੇ ‘ਤੇ ਟਿਕੇ ਮੌਜੂਦਾ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਬੁੱਧੀਜੀਵੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਦੇ ਹੱਲ ਲਈ ਇਸ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਹਰ ਸੰਭਵ ਤਰੀਕਾ ਸੁਝਾਇਆ ਅਤੇ ਅਪਣਾਇਆ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਪਰ ਇਹ ਸਾਰੇ ਤਰੀਕੇ ਅਸਫਲ ਰਹੇ ਹਨ…

(ਪੂਰਾ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 40, ਜੂਨ 2015 ਵਿਚ ਪਰ੍ਕਾਸ਼ਤ

ਅਰੁਣਾ ਸ਼ਾਨਬਾਗ ਦੀ 42 ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦੀ ਮੌਤਨੁਮਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਅੰਤ-ਸਵਾਲ ਸਾਡੇ ਮਨੁੱਖ ਹੋਣ ਦੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ‘ਤੇ ਜਿਉਣ ਦਾ ਵੀ ਹੈ •ਰੌਸ਼ਨ

13

42 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ 27 ਨਵੰਬਰ 1973 ਨੂੰ ਸੋਹਨ ਲਾਲ ਭਾਰਥਾ ਵਾਲਮੀਕੀ ਨਾਮੀ ਵਾਰਡ ਬੁਆਏ ਨੇ ਨਿੱਜੀ ਰੰਜਿਸ਼ ਕਾਰਨ ਜਦੋਂ ਉਹ ਡਿਊਟੀ ਖਤਮ ਹੋਣ ਮਗਰੋਂ ਕੱਪੜੇ ਬਦਲ ਰਹੀ ਸੀ, ਉਸਦੇ ਗਲ਼ ਵਿੱਚ ਕੁੱਤੇ ਦੀ ਸੰਗਲ਼ੀ ਪਾ ਕੇ ਉਸਦਾ ਗਲ਼ਾ ਘੁੱਟਿਆ, ਉਸ ਨਾਲ਼ ਬਿਆਨੋਂ ਬਾਹਰੇ ਭਿਆਨਕ ਢੰਗ ਨਾਲ਼ ਬਲਤਕਾਰ ਕੀਤਾ ਤੇ ਸਰੀਰਕ ਤਸੀਹੇ ਦਿੱਤੇ ‘ਤੇ ਉਸਨੂੰ ਬੇਹੋਸ਼ੀ ਦੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਉੱਥੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਬਾਰੇ ਉਦੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਜਦੋਂ ਅਗਲੀ ਸਵੇਰ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਅਮਲੇ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਲਹੂ ਦੇ ਚਿੱਕੜ ਵਿੱਚ ਬੇਹੋਸ਼ੀ ਦੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਵੇਖਿਆ। ਇਸ ਤਸ਼ੱਸ਼ਦ ਦੌਰਾਨ ਉਸਦੇ ਦਿਮਾਗ਼ ਨੂੰ ਆਕਸੀਜਨ ਮਿਲਣੀ ਬੰਦ ਹੋ ਗਈ ਤੇ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ‘ਤੇ ਸੱਟ ਲੱਗੀ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਕੋਮਾ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਗਈ। ਉਸਨੂੰ ਕੁੱਝ ਸੁਣਨਾ, ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣਾ, ਦਿਸਣਾ ਹਟ ਗਿਆ ਤੇ ਉਸਨੂੰ 42 ਵਰ੍ਹੇ ਇੱਕ ਲਾਸ਼ ਵਾਂਗ ਇੱਕ ਬੈੱਡ ‘ਤੇ ਜਿਉਣਾ ਪਿਆ। ਇਹ ਘਟਨਾ ਮੌਜੂਦਾ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਵਿਰੋਧੀ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਵਧ ਰਹੇ ਜੁਰਮਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਬਰਬਰ, ਦਿਲ-ਕੰਬਾਊ ਤੇ ਝੰਜੋੜਨ ਵਾਲ਼ੀ ਘਟਨਾ ਹੈ…

(ਪੂਰਾ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 40, ਜੂਨ 2015 ਵਿਚ ਪਰ੍ਕਾਸ਼ਤ

ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰਚਰਨ ਨੂਰਪੁਰ ਦੇ ਅਬਾਦੀ ਬਾਰੇ “ਨੂਰੀ ਗਿਆਨ” ਸਬੰਧੀ ਕੁਝ ਗੱਲਾਂ •ਡਾ. ਅੰਮ੍ਰਿਤ

6

ਗੁਰਚਰਨ ਨੂਰਪੁਰ ਹੁਰੀਂ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਲਹਿਰ ਨਾਲ਼ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਲੇਖਕ ਹਨ ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਦਰਪੇਸ਼ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ, ਮੁੱਦਿਆਂ, ਮਸਲਿਆਂ ਉੱਤੇ ਲੇਖ ਅਕਸਰ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ, ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਛਪਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। “ਵਧਦੀ ਅਬਾਦੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ” ਅਤੇ “ਕਾਰਪੋਰੇਟੀ ਵਿਕਾਸ ਮਾਡਲ” ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਮਨਭਾਉਂਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਹਨ। “ਕਾਰਪੋਰੇਟੀ ਵਿਕਾਸ ਮਾਡਲ” ਉੱਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਵਰਗਿਆਂ ਹੋਰਾਂ ਦੇ, “ਚਿੰਤਨ” ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਮੁਖਾਤਬ ਹੋਵਾਂਗੇ। ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਸਿਰਫ ਉਹਨਾਂ ਦੇ “ਵਧਦੀ ਅਬਾਦੀ” ਸਬੰਧੀ ਚਿੰਤਨ ਤੇ ਚਿੰਤਾ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਾਂਗੇ। ਭਾਵੇਂਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਤਰਕਾਂ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਲਾਣੇ ਦੇ ਹੀ ਲੇਖਕਾਂ, ਨਾਵਲਕਾਰ ਗੁਰਦਿਆਲ ਸਿੰਘ ਤੇ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਅਧਿਆਪਕ ਸ਼੍ਰੀ ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲ੍ਹੋਂ ਦੇ ਤਰਕਾਂ ਦਾ ਜਵਾਬ ‘ਲਲਕਾਰ’ ਵਿੱਚ ਛਪੇ ਕਈ ਲੇਖਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਪਰ ਸਾਡੇ ਵਿਦਵਾਨ ਸਿਰਫ ਲਿਖਣਾ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਪੜ੍ਹਨਾ ਨਹੀਂ ਅਤੇ ਜੇ ਥੋੜਾ-ਬਹੁਤ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਸਮਝਦੇ ਨਹੀਂ। ਨੂਰਪੁਰ ਹੁਰੀਂ ਅਜੇ ਵੀ ਨਾ ਸਿਰਫ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਨੂੰ ਚਿੰਬੜੇ ਬੈਠੇ ਹਨ, ਸਗੋਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ‘ਤਰਕਸ਼ੀਲ’ ਰਸਾਲੇ ਦੇ ਮਾਰਚ-ਅਪ੍ਰੈਲ, 2105 ਦੇ ਅੰਕ ਵਿੱਚ ਅਬਾਦੀ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਲੇਖ ਵਿੱਚ “ਕੁਤਰਕ” ਨੂੰ ਹੋਰ ਉਚੇਰੇ ਧਰਾਤਲ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ…

(ਪੂਰਾ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 40, ਜੂਨ 2015 ਵਿਚ ਪਰ੍ਕਾਸ਼ਤ