ਸਿਨੇਮਾ ਦੀ ਔਰਤ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਦਾ ਯਥਾਰਥ • ਸ਼ਰਮੀਲਾ ਟੈਗੋਰ

cineme di aorat ਅਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ 65 ਸਾਲ ਮਗਰੋਂ ਵੀ ਅਸੀਂ ਦੇਖਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਬਰਾਬਰੀ ਅਧਾਰਤ ਸਮਾਜ ਸਿਰਜਣ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਰਫਤਾਰ ਹੌਲ਼ੀ ਤੇ ਨਿਰਾਸ਼ਾਜਨਕ ਹੈ। ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ਼ ਭੇਦ-ਭਾਵ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ, ਜਾਤਾਂ, ਅਮੀਰਾਂ-ਗਰੀਬਾਂ, ਸ਼ਹਿਰੀਆਂ-ਪੇਂਡੂਆਂ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। ਅੱਜ 2013 ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕਨੂੰਨੀ ਧਾਰਾਵਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਚੀਜ਼ਾ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲ਼ੋਂ ਠੀਕ ਹਨ; ਫਿਰ ਵੀ ਕੁੱਝ ਚੀਜ਼ਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲ਼ੋਂ ਨਹੀਂ ਬਦਲੀਆਂ। ਆਪਣੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸਮਾਜਕ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਅਧਾਰ ਵਿੱਚ ਮਰਦ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਮਰਦ ਹਨ ਅਤੇ ਅਸੀਂ (ਔਰਤਾਂ) ਸਧਾਰਨ ਹਾਂ। ਅੱਜ ਔਰਤਾਂ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਲਿੰਗਕ ਬਰਾਬਰੀ ਤੇ ਨਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲ਼ੇ ਕੁੱਝ ਮੂਲ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਹੱਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ, ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨਾ ਸਿਰਫ ਜ਼ੁਬਾਨੀ-ਕਲਾਮੀ ਹੀ ਰਹੇਗਾ।

ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਸਿੱਖਿਆ, ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਮੌਕੇ ਤੇ ਸ਼ੋਸ਼ਲ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨੇ ਸਾਡੇ ਵਰਗੀਆਂ ਕੁੱਝ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਬੋਲਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਬਹੁਤੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਪਰਿਵਾਰ, ਇੱਜਤ, ਰਵਾਇਤਾਂ, ਧਰਮ, ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਤੇ ਫਿਰਕੇ ਦੇ ਨਾਮ ‘ਤੇ ਅੱਜ ਵੀ ਚੁੱਪ-ਚਾਪ ਜ਼ੁਲਮ ਸਹਿ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਕੁੱਝ ਵਿਚਾਰਕ ਰਵਾਇਤਾਂ ਇੰਨੀਆਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਡੂੰਘਾਈ ‘ਚ ਮਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵਸੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ ਕਿ ਖੁਦ ਔਰਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵੀ ਇਸ ਵਿਤਕਰੇ ਨੂੰ ਵਿਤਕਰੇ ਦੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ।…

(ਲੇਖ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 26, ਮਾਰਚ 2014 ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿ

“ਨਮੋ ਫਾਸੀਵਾਦ” ਨਵ-ਉਦਾਰਵਾਦੀ ਸਰਮਾਏਦਾਰੀ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਅਤੇ ਅਸਾਧ ਸੰਕਟਗਰ੍ਸਤ ਸਰਮਾਏਦਾਰਾ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਉੱਭਰੀ ਘੋਰ-ਪਿਛਾਖੜੀ ਸਮਾਜਿਕ ਲਹਿਰ -ਕਵਿਤਾ

nmo fasivad

ਇਸ ਨਵ-ਫਾਸੀਵਾਦੀ ਲਹਿਰ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਨਾ ਤਾਂ ਕੁਝ ਚਾਲੂ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਬੌਧਿਕ-ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਨਾਲ਼ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ‘ਸਭ ਧਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਦਭਾਵਨਾ’ ਦੀਆਂ ਅਪੀਲਾਂ ਨਾਲ਼। ਇਹ ਕੇਵਲ ਸੰਸਦੀ ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ-ਹਾਰ ਦਾ ਸਵਾਲ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸੱਤਾ ਵਿੱਚ ਨਾ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਵੀ ਇਹ ਫਾਸੀਵਾਦੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡਣ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਜਿਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਦੰਗੇ ਭੜਕਾਉਣ ਦੀ ਖ਼ੂਨੀ ਖੇਡ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣਗੇ। ਜੋ ਚੰਗੇ ਸੈਕੂਲਰ ਬੁੱਧੀਜੀਵੀ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਅਰਾਮਗਾਹਾਂ ਅਤੇ ਅਧਿਐਨ ਕਮਰਿਆਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆ ਕੇ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ, ਲਗਾਤਾਰ, ਪੂਰੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਕਿਰਤੀ ਤਬਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਾਣਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਤਰ੍ਹਾਂ-ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੰਦਾਂ ਨਾਲ਼ ਧਾਰਮਿਕ ਕੱਟੜਪੰਥ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਨਾਲ਼ ਹੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਜਮਹੂਰੀ ਮੰਗਾਂ ‘ਤੇ ਲੜਨਾ ਸਿਖਾਉਣਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਸਿਰੇ ਤੋਂ ਜੁਝਾਰੂ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਥੇਬੰਦ ਕਰਨ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣੀ ਹੋਵੇਗੀ, ਸਰਮਾਏਦਾਰੀ ਅਤੇ ਸਾਮਰਾਜਵਾਦ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਘੋਲ਼ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਿਸ਼ਨ ਤੋਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣੂ ਕਰਾਉਣਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਭਗਤ ਸਿੰਘ, ਰਾਹੁਲ ਅਤੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੇ ਘੋਲ਼ਾਂ ਦੀ ਗੌਰਵਸ਼ਾਲੀ ਵਿਰਾਸਤ ਤੋਂ ਜਾਣੂ ਕਰਾਉਣਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਮਜ਼ਦੂਰ ਜਮਾਤ ਦੇ ਅਗਾਂਹਵਧੂ ਤੱਤਾਂ ਅਤੇ ਇਨਕਲਾਬੀ ਖੱਬੇਪੱਖੀ ਕਤਾਰਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨੀ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਸੰਘ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਜ਼ਮੀਨੀ ਤਿਆਰੀ ਦੇ ਕੰੰਮਾਂ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਹ ਲੜਾਈ ਕੇਵਲ 2014 ਦੀਆਂ ਵੋਟਾਂ ਤੱਕ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਲੰਬੀ ਲੜਾਈ ਹੈ।…

(ਲੇਖ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 27, ਅਪ੍ਰੈਲ 2014 ਵਿਚ ਪਰ੍ਕਾਸ਼ਤ

ਚੋਣਾਂ ਦਾ ਮੌਸਮ ਅਤੇ “ਪੈਸੇ ਵੱਟੇ ਖਬਰਾਂ” ਦਾ ਧੰਦਾ -ਅੰਮਿਰ੍ਤ

chona da mosam

ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਸਿਰ ‘ਤੇ ਹਨ, ਸਾਰੀਆਂ ਵੋਟ-ਬਟੋਰੂ ਪਾਰਟੀਆਂ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਸ਼ਹੂਰੀ ਪਿੱਟਣ ਲਈ ਅੱਡੀ-ਚੋਟੀ ਦਾ ਜ਼ੋਰ ਲਗਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਕਿਉਂਕਿ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪਾਰਟੀ ਕੋਲ਼ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦੇਣ ਲਈ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਪੂਰਾ ਜ਼ੋਰ ਝੂਠ-ਫਰੇਬ ਰਾਹੀਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਵੋਟ ਆਪਣੇ ਪੱਖ ‘ਚ ਪਵਾਉਣ ਉੱਤੇ ਲੱਗਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸੇ ਝੂਠ-ਫਰੇਬ ਨੂੰ ਹੋਰ ਉਚਾਈ ਉੱਤੇ ਪੁਚਾਇਆ ਹੈ ”ਪੇਡ ਨਿਊਜ” ਭਾਵ “ਪੈਸੇ ਵੱਟੇ ਖਬਰਾਂ” ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨੇ। ਪੈਸੇ ਵੱਟੇ ਖਬਰਾਂ ਬਾਰੇ ਧੁਖਦੀ-ਧੁਖਦੀ ਗੱਲ ਤਾਂ ਪਿਛਲੇ ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ, ਪਰ 2009 ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਇੱਕ ਵੱਡੇ “ਕਾਰੋਬਾਰ” ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਤੰਬਰ-ਅਕਤੂਬਰ, 2009 ਦੀਆਂ ਮਹਾਂਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ “ਪੈਸੇ ਵੱਟੇ ਖਬਰਾਂ” ਲਗਾਉਣ ਤੇ ਲਗਵਾਉਣ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਕਾਫੀ ਸੁਰਖੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ, ਜਦੋਂ ਮਹਾਂਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਕੁਝ ਅਖਬਾਰ ਸਮੂਹਾਂ ਤੇ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲਾਂ ਨੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਅਸ਼ੋਕ ਚਵਾਨ ਦੀ ਕਵਰੇਜ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ “ਕਿਰਪਾਲੂ ਨਜ਼ਰ” ਦਾ ਮੁਜ਼ਾਹਰਾ ਕੀਤਾ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਇਹ ਚੋਰੀ ਵਿਰੋਧੀ ਅਖਬਾਰਾਂ ਨੇ ਫੜ ਲਈ ਅਤੇ ਵਿਸਥਾਰਤ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਲਿਖ ਮਾਰੀਆਂ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਈ ਉਦਾਰਪੰਥੀ ਤੇ “ਖੱਬੇਪੱਖੀ” ਲੇਖਕਾਂ-ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਉੱਤੇ “ਡੂੰਘੀ” ਚਿੰਤਾ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕਈ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦਾ ਪਰਦਾਫਾਸ਼ ਵੀ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਤਮਾਮ “ਚਿੰਤਾ” ਅਤੇ ਪਰਦਾਫਾਸ਼ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ “ਪੈਸੇ ਵੱਟੇ ਖਬਰਾਂ” ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਤਰੱਕੀ ਦੇ ਰਾਹਾਂ ਉੱਤੇ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ।… 

(ਲੇਖ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 27, ਅਪ੍ਰੈਲ 2014 ਵਿਚ ਪਰ੍ਕਾਸ਼ਤ

ਕਵੀ : ਇੱਕ ਰੇਖਾ ਚਿੱਤਰ • ਮੈਕਸਿਮ ਗੋਰਕੀ

kavi kahani

 ਸੂਰਾ ਸਕੂਲੋਂ ਘਰ ਆਈ, ਆਪਣਾ ਕੋਟਾ ਲਾਹਿਆ ਅਤੇ ਖਾਣ-ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਗਈ। ਉਹਦੀ ਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਉੱਥੇ ਮੇਜ਼ ‘ਤੇ ਬੈਠੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਸ਼ੂਰਾ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਉਹ ਮੁਸਕਰਾਈ। ਸ਼ੂਰਾ ਨੂੰ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਮਾਂ ਅੱਜ ਥੋੜੇ ਅਜੀਬ ਢੰਗ ਨਾਲ਼ ਮੁਸਕਰਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਹਦੀ ਉਤਸੁਕਤਾ ਤੁਰੰਤ ਜਾਗ ਪਈ। ਪਰ ਉਹ ਵੱਡੀ ਹੋ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦੀ ਝੜੀ ਲਾਕੇ ਆਪਣੀ ਉਤਸੁਕਤਾ ਜਤਾਉਣਾ ਚੰਗਾ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦੀ ਸੀ। ਉਹਨੇ ਮਾਂ ਕੋਲ਼ ਪੁਹੰਚ ਕੇ ਉਹਦਾ ਮੱਥਾ ਚੁੰਮਿਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਉੱਪਰ ਇੱਕ ਨਿਗ੍ਹਾ ਮਾਰ ਕੇ ਆਪਣੀ ਜਗ੍ਹਾ ਬੈਠ ਗਈ। ਉਦੋਂ ਹੀ ਉਹਨੂੰ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫੇਰ ਕੁੱਝ ਵੱਖਰਾ ਜਿਹਾ ਜਾਪਿਆ, ਮੇਜ਼ ਪੂਰਾ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ‘ਤੇ ਪੰਜ ਜਣਿਆਂ ਦੇ ਬੈਠਣ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਸੀ। ਮਤਲਬ ਸਾਫ ਸੀ ਕਿ ਕੋਈ ਖਾਸ ਗੱਲ ਨਹੀਂ, ਸਿਵਾਏ ਇਹਦੇ ਕਿ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਖਾਣੇ ‘ਤੇ ਸੱਿਦਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸ਼ੂਰਾ ਨੇ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਨਾਲ਼ ਹਾਉਂਕਾ ਲਿਆ। ਉਹ ਪਿਤਾ ਜੀ, ਮਾਂ ਅਤੇ ਚਾਚੀ ਜ਼ੀਨਾ ਦੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਵਾਲ਼ੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦੀ ਸੀ। ਉਹਨੂੰ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵੀ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਦਿਲਚਸਪ ਹੋਵੇ। ਹੇ ਰੱਬਾ, ਕਿੰਨੇ ਅਕਾ ਦੇਣ ਵਾਲ਼ੇ ਸਨ ਉਹ ਸਾਰੇ ਤੇ ਕਿੰਨੀ ਅਕੇਵੇਂ ਭਰੀ ਸੀ ਹਰ ਚੀਜ਼।…

(ਲੇਖ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 26, ਮਾਰਚ 2014 ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿ

ਕੀ ਇਹਨਾਂ ਚੋਣਾਂ ਨਾਲ਼ ਕੁੱਝ ਬਦਲੇਗਾ?

ki enna chona nalਸਵਾਲ ਇਹ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਕਿਰਤੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਹਨਾਂ ਅਤੀ-ਮਹਿੰਗੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਕੋਈ ਫਾਇਦਾ ਮਿਲ਼ੇਗਾ? ਕੀ ਚੁਣੇ ਜਾਣ ਵਾਲ਼ੇ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ ਬਣਨ ਵਾਲ਼ੀ ਸਰਕਾਰ ਗਰੀਬੀ, ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ, ਮਹਿੰਗਾਈ, ਭਿਰ੍ਸ਼ਟਾਚਾਰ ਦੇ ਬੋਝ ਹੇਠ ਦੱਬੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਅੱਸੀ ਫੀਸਦੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੱਤੀ ਭਰ ਵੀ ਬਿਹਤਰੀ ਲੈ ਕੇ ਆਉਣਗੇ? ਕੀ ਇਹਨਾਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਵਾਲ਼ੀ ਕਿਸੇ ਪਾਰਟੀ ਜਾਂ ਉਮੀਦਵਾਰ ਤੋਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਬਿਹਤਰੀ ਦੀ ਕੋਈ ਆਸ ਰੱਖਣੀ ਵੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ? ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਜਮਹੂਰੀਅਤ ਹੋਣ ਦੇ ਜਿਹੜੇ ਦਾਅਵੇ ਪਿਛਲੇ 67 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਕੀ ਇਹ ਚੋਣਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦਾਅਵਿਆਂ ਦੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸਬੂਤ ਬਣ ਸਕਣਗੀਆਂ? ਇਸ ਤੋਂ ਵੀ ਅੱਗੇ, ਕੀ ਸਾਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਾਇਮ ਚੋਣ ਪ੍ਰਬੰਧ ਤੋਂ ਬਿਹਤਰੀ ਦੀ ਕੋਈ ਆਸ ਰੱਖਣੀ ਵੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ? ਕੋਈ ਵੀ ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਵਿਅਕਤੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਦਸ਼ਾ ਨਾਲ਼ ਸਿੱਧੇ ਜੁੜੇ ਇਹਨਾਂ ਸਵਾਲ਼ਾਂ ਨੂੰ ਅੱਖੋਂ-ਪਰੋਖੇ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ।…

(ਲੇਖ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 27, ਅਪ੍ਰੈਲ 2014 ਵਿਚ ਪਰ੍ਕਾਸ਼ਤ

ਗੁਦਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸੜਦਾ ਅਨਾਜ ਅਤੇ ਭੁੱਖੇ ਮਰਦੇ ਲੋਕ • ਗਗਨ

godama vich sarda anaj

ਕਿੰਨੇ ਸ਼ਰਮ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ 32 ਕਰੋੜ ਲੋਕ ਭੁੱਖੇ ਸੌਂਦੇ ਹੋਣ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਹਰ ਚਾਰ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਚੌਥਾ ਕੁਪੋਸ਼ਣ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਬੱਚਾ ਭਾਰਤੀ ਹੋਵੇ, ਆਰਥਕ ਪੱਖੋਂ ਮਾੜੇ ਦੇਸ਼ ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵੀ ਸਾਥੋਂ ਅੱਗੇ ਹੋਣ, ਮਰਨ ਵਾਲ਼ੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਲਈ ਜਿੰਮੇਵਾਰ ਕੁਪੋਸ਼ਣ ਹੋਵੇ, ਜਿੱਥੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਇਹ ਕਹਿ ਰਹੀ ਹੋਵੇ ਕਿ ਗਲ਼-ਸੜ ਰਹੇ ਅਨਾਜ ਨੂੰ ਲੜਵੰਦ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾਵੇ ਉੱਥੇ ਦੇਸ਼ ਦਾ ”ਮੋਹਣਾ” ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਇਹ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ ਕਿ ਨਿਆਂ-ਪਾਲਿਕਾ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਖਲ ਨਹੀਂ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਸ਼ਰਮਨਾਕ ਗੱਲ ਕੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਇੱਥੇ ਗੱਲ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਨਾਜ ਦੀ ਸਾਂਭ-ਸੰਭਾਲ਼ ਦੇ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਹੀਂ, ਦਰਅਸਲ ਇਹ ਸਰਕਾਰਾਂ ਜੋ ਸਰਮਾਏਦਾਰਾਂ ਦੀ ਮੈਨੇਜਿੰਗ ਕਮੇਟੀਆਂ ਹਨ ਉਹ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੀਆਂ ਕਿ ਇਹ ਅਨਾਜ ਉਹਨਾਂ ਬੇਸਹਾਰਾ ਭੁੱਖ ਮਰੇ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਜਾਵੇ। ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਆਲੀਸ਼ਾਨ ਹੋਟਲ਼, ਮਾਲ, ਸਿਨੇਮਾ, ਏਅਰਪੋਰਟ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ‘ਤੇ ਅਰਬਾਂ ਰੁਪਏ ਖਰਚ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਅਨਾਜ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ਼ ਸੰਭਾਲਣ ਲਈ ਗੁਦਾਮ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਬਣਾਏ ਜਾ ਸਕਦੇ? ਮਤਲਬ ਸਾਫ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਰਕਾਰਾਂ ਸਰਮਾਏਦਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਸੇਵਕ ਹਨ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਦੁਸ਼ਮਣ।… 

(ਲੇਖ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 26, ਮਾਰਚ 2014 ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿ

ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਰਿਹਾ ਧਰੁਵੀਕਰਨ • ਲਖਵਿੰਦਰ

cheen ch

ਚੀਨ ਦੇ ਸੋਧਵਾਦੀ ਹਾਕਮ ਸਰਮਾਏਦਾਰਾ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ਼ ਅੱਗੇ ਤੋਰ ਰਹੇ ਹੋਣ ਅਜਿਹਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਇਨਕਲਾਬ ਵੇਲ਼ੇ ਕਾਮਰੇਡ ਮਾਓ ਨੇ ਇਹ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕੀਤੀ ਸੀ ਕਿ ਜੇਕਰ ਸਰਮਾਏਦਾਰਾ ਮੁੜ-ਬਹਾਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਸਰਮਾਏਦਾਰ ਹਾਕਮ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵੀ ਚੈਨ ਦੀ ਨੀਂਦ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਣਗੇ। ਕਾਮਰੇਡ ਮਾਓ ਦੀ ਕਹੀ ਗੱਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੱਚ ਸਾਬਤ ਹੋਈ ਹੈ। ਨਿੱਜੀਕਰਨ-ਉਦਾਰੀਕਰਨ ਦੀਆਂ ਲਾਗੂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ ਦਹਿ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਧਰਨੇ-ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੌਰਾਨ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਹਿੰਸਕ ਝੜੱਪਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਧਰਨੇ-ਮੁਜਾਹਰਿਆਂ ਦੀ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਕਿਸਾਨਾਂ ਅਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਬਣਦੀ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੀ ਜ਼ਮੀਨ, ਘਰ-ਬਾਰ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਲੜਾਈ ਲੜਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਤਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਨਾਂ ‘ਤੇ ਜੋ ਕੁੱਝ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਉਸਦਾ ਫਾਇਦਾ ਸਿਰਫ਼ ਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਸਰਮਾਏਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਹੋਣਾ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮੁਆਵਜ਼ੇ ਵਜੋਂ ਜੋ ਪੈਸਾ ਅਤੇ ਘਰ ਮਿਲ਼ਦੇ ਹਨ ਉਹ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗੁਜ਼ਰ-ਬਸਰ ਲਈ ਨਿਗੂਣੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਇਸ ਸਾਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਸੋਧਵਾਦੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਆਗੂ, ਸਰਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਅਤੇ ਸਰਮਾਏਦਾਰ ਮਾਲਾਮਾਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।… 

(ਲੇਖ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 26, ਮਾਰਚ 2014 ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿ