ਐਮ.ਬੀ.ਬੀ.ਐਸ. ਤੇ ਬੀ.ਡੀ.ਐਸ. ਦੀਆਂ ਫੀਸਾਂ ‘ਚ ਵਾਧਾ, ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਹੋ ਰਹੇ ਮੰਡੀਕਰਨ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਝਲਕ -ਛਿੰਦਰਪਾਲ

2ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮਹਿੰਗੀ ਮੈਡੀਕਲ ਸਿੱਖਿਆ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਤੋਹਫ਼ਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਐਮ.ਬੀ.ਬੀ.ਐਸ. ਤੇ ਬੀ.ਡੀ.ਐਸ. ਦੀਆਂ ਫੀਸਾਂ ‘ਚ ਚੁੱਪ-ਚਪੀਤੇ 10 ਫੀਸਦੀ ਦਾ ਵਾਧਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਨੋਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਰਾਹੀਂ ਇਹ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਫੀਸਾਂ ‘ਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਵਾਧਾ ਅਗਲੇ ਵਿੱਦਿਅਕ ਸਾਲ ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਵੇਗਾ। ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਸਰਕਾਰ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਲਗਾਤਾਰ ਹੁੰਦੇ ਨਿੱਜੀਕਰਨ-ਮੰਡੀਕਰਨ ਰਾਹੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਵੱਡੇ ਖੇਤਰ ‘ਚੋਂ ਤਾਂ ਗ਼ਰੀਬਾਂ ਦੇ ਧੀਆਂ-ਪੁੱਤਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਚੁੱਕੀ – ਉੱਥੇ ਐਮ.ਬੀ.ਬੀ.ਐਸ. ਤੇ ਬੀ.ਡੀ.ਐਸ. ਦੀਆਂ ਫੀਸਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰਕੇ ਇਸ ਛਾਨਣੇ ਨੂੰ ਹੋਰ ਬਰੀਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਸਿੱਖਿਆ ਨੂੰ ਪੈਸੇ ਦੀ ਰਖੇਲ ਬਣਾਉਣ ‘ਚ ਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕੋਈ ਕਸਰ ਬਾਕੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਰਹਿੰਦੀ ਪਰ ਫੀਸਾਂ ‘ਚ ਵਾਧਾ ਕਰਕੇ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਦਿਸ਼ਾ ‘ਚ ਇੱਕ ਪੁਲਾਂਘ ਹੋਰ ਪੁੱਟੀ ਹੈ।…

(ਪੂਰਾ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 29, ਜੂਨ 2014 ਵਿਚ ਪਰ੍ਕਾਸ਼ਤ

ਭਾਜਪਾਈ ਬਲਬੀਰ ਪੁੰਜ ਦੀਆਂ ਬੇਥਵੀਆਂ (ਇੱਕ ਟਿੱਪਣੀ) -ਡਾ. ਅੰਮਿਰ੍ਤ

1ਪਿੱਛੇ ਜਿਹੇ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਇੱਕ ਨੇਤਾ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਬਲਬੀਰ ਪੁੰਜ ਦਾ ਇੱਕ ਲੇਖ “ਹਿੰਸਾ ਦਾ ਦੂਜਾ ਰੂਪ ਹੈ ਮਾਰਕਸਵਾਦ” ‘ਜੱਗਬਾਣੀ’ ਅਖਬਾਰ (31 ਜਨਵਰੀ, 2014) ਵਿੱਚ ਛਪਿਆ। ਭਾਜਪਾਈ ਬਲਬੀਰ ਪੁੰਜ ਦੇ “ਲੇਖ” ਅਕਸਰ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਦੇ ਪੰਨਿਆਂ ਉੱਤੇ “ਸਜਦੇ” ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਫਾਸੀਵਾਦੀ ਸਿਆਸਤ ਦੇ ਮੁੱਖ ਧੁਰੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਵੈ-ਸੇਵਕ ਸੰਘ ਦੇ ਨਜਦੀਕੀ ਇਹ ਜਨਾਬ ਪੰਜਾਬੀ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਜਿਵੇਂ ‘ਜੱਗਬਾਣੀ’ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਖ਼ਬਾਰ ‘ਦ ਪਾਇਨੀਅਰ’ ‘ਚ ਲਗਾਤਾਰ ਲਿਖਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਕਹਿਣ ਨੂੰ ਉਹ “ਉੱਘੇ” ਪੱਤਰਕਾਰ ਤੇ ਆਰਥਿਕ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ “ਮਾਹਰ” ਹਨ ਪਰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ “ਗੋਬੇਲਜ਼” ਦੇ ਕੁਨਬੇ ‘ਚੋਂ ਹਨ ਅਤੇ ਕੂੜ-ਪ੍ਰਚਾਰ ਦੇ “ਐਕਸਪਰਟ” ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਸੀਂ ਹੱਥਲੇ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਆਪਣੇ ਉਪਰੋਕਤ ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲ਼ੇ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਪਰੋਸੀਆਂ ਗਈਆਂ ਬੇਥਵੀਆਂ ਉੱਤੇ ਝਾਤ ਮਾਰਦੇ ਹੋਏ ਦੇਖਾਂਗੇ।…

(ਪੂਰਾ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 29, ਜੂਨ 2014 ਵਿਚ ਪਰ੍ਕਾਸ਼ਤ

ਯੂਨਾਨ: ਸਰਮਾਏਦਾਰਾਂ ਦੀ ਮੁਨਾਫ਼ਾਖੋਰੀ ਦਾ ਬੋਝ ਢੋਂਦੇ ਆਮ ਲੋਕ -ਨਵਕਰਨ

12007 ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਬ ਪ੍ਰਾਈਮ ਸੰਕਟ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੋਈ ਆਰਥਿਕ ਮੰਦੀ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਫਿਲਹਾਲ ਇਸਦਾ ਕੇਂਦਰ ਯੂਰਪ ਹੈ। ਯੂਰੋਜ਼ੋਨ ਦੇ ਕਈ ਅਹਿਮ ਅਰਥਚਾਰੇ ਜਿਵੇਂ ਸਪੇਨ, ਇਟਲੀ ਆਦਿ ਵੀ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਿÂਸਦੀ ਲਪੇਟ ਵਿੱਚ ਆਏ ਹੋਏ ਹਨ। ਆਪਣੇ ਚਿੱਟੇ ਕਾਲਰਾਂ ਦੀ ਟੌਹਰ ‘ਤੇ ਛਾਤੀ ਫੁਲਾਉਣ ਵਾਲੇ ਇਹ ਯੂਰਪੀ ਦੇਸ਼ ਹੁਣ ਆਪਣੇ ਨੰਗੇ ਢਿੱਡ ਨੂੰ ਵੀ ਢਕਣੋਂ ਅਸਮਰਥ ਹਨ। ਅਜਿਹੀ ਹੀ ਹਾਲਤ ਯੂਨਾਨ ਦੀ ਹੈ। 2007 ਵਿੱਚ ਸੰਕਟ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸਮੇਂ ਹੀ ਯੂਨਾਨੀ ਅਰਥਚਾਰੇ ਨੂੰ ਲਕਵਾ ਮਾਰ ਗਿਆ ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਅੰਦਰ ਹੀ (2008-2012) 20 ਫੀਸਦੀ ਸੁੰਗੜ ਕੇ ਬੌਣਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਸੰਕਟ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਲਈ ਲਾਗੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕਟੌਤੀ (ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਹੱਕਾਂ ਜਿਵੇਂ ਸਿਹਤ, ਸਿੱਖਿਆ, ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਆਦਿ ‘ਚ ਕਟੌਤੀ) ਦੌਰਾਨ ਜਨਤਕ ਸਿਹਤ ਬਜਟ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ-ਸਿੱਧਾ 26 ਫੀਸਦੀ ਦਾ ਖੋਰਾ ਲੱਗਿਆ ਹੈ। ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਇਲਾਜ ਵੀ ਮਹਿੰਗਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਅਸਰ ਇਲਾਜ ਦੇ ਆਮ ਵਸੋਂ ਦੇ ਵਿੱਤੋਂ ਬਾਹਰਾ ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਦਿਸ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕਟੌਤੀ ਕਾਰਨ ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਜਣੇਪੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਜਣੇਪੇ ਦੌਰਾਨ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਦੇਖਭਾਲ ਉੱਤੇ ਪਏ ਅਸਰ ਕਾਰਨ ਮੁਰਦਾ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲ਼ੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 21 ਫੀਸਦੀ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਮੁਰਦਾਖੋਰ ਢਾਂਚੇ ਦਾ ਹੀ ਨਤੀਜਾ ਹੈ ਕਿ ਤਿੰਨਾਂ ਸਾਲਾਂ (2008-2011) ਦੌਰਾਨ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦਰ ਵਿੱਚ 48 ਫੀਸਦੀ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਹਾਲਤ ਇੱਥੇ ਤੱਕ ਪੁੱਜ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਮਲੇਰੀਏ ਵਰਗੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਯੂਨਾਨ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਚਾਲੀ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਦੇਖੀ, ਬਜਟ ਵਿੱਚ ਕਟੌਤੀ ਕਾਰਨ, ਦਵਾਈ ਦਾ ਛਿੜਕਾਅ ਨਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਤੋਂ ਫੈਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।…

(ਪੂਰਾ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 29, ਜੂਨ 2014 ਵਿਚ ਪਰ੍ਕਾਸ਼ਤ

ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪਰ੍ਤੀ ਗ਼ੁਲਾਮ ਮਾਨਸਿਕਤਾ: ਸਮਾਜ-ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਦਿਰ੍ਸ਼ਟੀਕੋਣ (6 ਮਈ, 2014 ਦੇ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿਚ) -ਜਸਮੀਤ ਸਿੰਘ

11

ਜੇਕਰ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਸਾਡੀ ਮਾਨਸਿਕ ਗ਼ੁਲਾਮੀ ਦੀ ਇਹ ਤਸਵੀਰ ਭਾਸ਼ਾ ਨਾਲ਼ ਸਬੰਧਿਤ ਹਰ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਸਪੱਸ਼ਟ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਨਿਗੁਣੀ ਜਾਂ ਛੋਟੀ ਸਮਝ ਕੇ ਅਸੀਂ ਇਸ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ‘ਤੇ ਵੀ ਸ਼ੱਕ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ ਭਾਵੇਂ ਵਿਦਵਾਨਾ ਦਾ ਇਹ ਮੱਤ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਸਲ ਵਿਚ ਛੋਟੀ ਜਾਂ ਵੱਡੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਹਰ ਭਾਸ਼ਾ ਆਪਣੇ ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਪਰਿਪੇਖ ਵਿੱਚ ਪੂਰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਡਾ. ਬੂਟਾ ਸਿੰਘ ਬਰਾੜ ਅਨੁਸਾਰ ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਅਰਸੇ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਉਪਰਾਲਿਆਂ ਦਾ ਸਿਲਸਿਲਾ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਦਾਰਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸੈਮੀਨਾਰ ਅਤੇ ਕਾਨਫੰਰਸਾਂ ਰਾਹੀਂ ਪੰਜਾਬੀ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾਈ ਸਮਰੱਥਾ ਪ੍ਰਤੀ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਵਾਰ-ਵਾਰ ਇਹ ਗੱਲ ਦੁਹਰਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹਰ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਲਈ ਸਮਰੱਥ ਹੈ। ਕੁਝ ਲੋਕ ਪੰਜਾਬੀ ਦੀ ਪ੍ਰਗਟਾਇਕ ਸਮਰੱਥਾ ‘ਤੇ ਵੀ ਸ਼ੱਕ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸਾਡੀ ਜਾਚੇ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਜਾਂ ਤਾਂ ਭਾਵੁਕਤਾ ਵੱਸ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਜਾਂ ਅਗਿਆਨਤਾ ਵੱਸ। ਕਿਉਂਕਿ ‘ਸਮਰੱਥਾ’ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਬੋਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਮਿਹਣਾ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਅਵਿਗਿਆਨਕ ਸੋਚ ਦੇ ਧਾਰਨੀ ਉਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦੇਣਾ ਬਣਦਾ ਹੈ ਜਿਹੜੇ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਪ੍ਰਗਟਾਇਕ ਸਮਰੱਥਾ ‘ਤੇ ਵੀ ਸ਼ੱਕ ਕਰਦੇ ਹਨ।…

(ਪੂਰਾ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 29, ਜੂਨ 2014 ਵਿਚ ਪਰ੍ਕਾਸ਼ਤ

ਪਾਕਿਸਤਾਨ : ਹਿਮਾਲਿਆ ਵਿੱਚੋਂ ਸਿੰਮਦਾ ਲੋਕ-ਉਭਾਰ -ਮਾਨਵ

2ਸੰਸਾਰ ਭਰ ‘ਚ ਘੋਲ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਪਿਛਲੇ ਤਕਰੀਬਨ ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਅਤੇ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ 2008 ਦੀ ਮੰਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਾ ਦੌਰ ਖ਼ਾਸਾ ਦਿਲਚਸਪ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ 6 ਕੁ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਸੰਸਾਰ ਭਰ ਵਿੱਚ ਲੋਕ-ਉਭਾਰਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਅਰੁੱਕ ਸਿਲਸਿਲਾ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਤਾਂ ਇਹਨਾਂ ਉਭਾਰਾਂ ਨੇ ਪਿਛਲੇ 2-3 ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਸੰਸਾਰ ਧਰਾਤਲ ਉੱਪਰ ਹਾਵੀ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਦੇ ਬੱਦਲਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕੀਤਾ ਹੈ ਉੱਥੇ ਦੂਜੇ ਬੰਨੇ ਹੀ ਸਾਮਰਾਜੀ ਤਾਕਤਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਆਪਸੀ ਖਹਿਬਾਜ਼ੀ ਤਿੱਖੀ ਹੋ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ। ਕਹਿਣ ਦਾ ਮਤਲਬ, ਪੂਰੇ ਸੰਸਾਰ ਅੰਦਰ ਹਾਲਤਾਂ ਇਨਕਲਾਬੀ ਹਲਚਲ ਲਈ ਸਾਜ਼ਗਾਰ ਬਣ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਲੋੜ ਹੈ ਤਾਂ ਬੱਸ ਇਨਕਲਾਬ ਦੀਆਂ ਅੰਤਰਮੁਖੀ ਤਾਕਤਾਂ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਸਿਰਿਓਂ ਉਸਾਰਨ ਦੀ, ਤਾਂ ਜੋ ਇਹਨਾਂ ਉਭਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮੌਕਾ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਸੰਭਾਲਿਆ ਜਾ ਸਕੇ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਗਿਲਗਿਟ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ ਖਿੱਤੇ ਵਿੱਚ ਹੋ ਰਹੀ ਤਾਜ਼ਾ ਹਲਚਲ ਵੀ ਸਰਮਾਏਦਾਰੀ ਖਿਲਾਫ਼ ਇਸੇ ਸੰਸਾਰ-ਵਿਆਪੀ ਬੇਚੈਨੀ ਦਾ ਹੀ ਮੁਜ਼ਾਹਰਾ ਹੈ।…

(ਪੂਰਾ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 29, ਜੂਨ 2014 ਵਿਚ ਪਰ੍ਕਾਸ਼ਤ

ਚਮਕਦਾ ਮੋਦੀ ਤੇ ਧੂੰਆਂ ਛੱਡਦਾ ‘ਗੁਜਰਾਤ ਮਾਡਲ’ -ਗੁਰਪੀਰ੍ਤ

images

ਆਖ਼ਰ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬਣ ਹੀ ਗਿਆ ਜਿਸਦੀ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਕਾਫ਼ੀ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਸੰਭਵਨਾ ਦਿਸ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਸ ਸੰਭਾਵਨਾ ਪਿੱਛੇ ਕੁੱਝ ਸਮਾਜ ਵਿਗਿਆਨਕ ਕਾਰਨ ਸਨ ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਅਸੀਂ ਪਿਛਲੇ ਕਾਫ਼ੀ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਲਿਖਦੇ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਮੋਦੀ ਜਾਂ ਇਓਂ ਕਹੀਏ ਕਿ ਸੰਘੀ ਲਾਣੇ ਦੀ ਪੂਰੀ ਫਾਸੀਵਾਦੀ ਧਾਰਾ ਅੱਜ ਭਾਰਤੀ ਸਰਮਾਏਦਾਰੀ ਦੀ ਲੋੜ ਸੀ ਇਸ ਲਈ ਮੋਦੀ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਹੀ ਉਭਾਰਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਮੋਦੀ ਦੇ ਇਸ ਉਭਾਰ ਪਿੱਛੇ ਪਿੰ੍ਰਟ ਅਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਮੀਡੀਆ ਨੇ ਬਹੁਤ ”ਸੇਵਾ” ਕੀਤੀ ਹੈ। ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਮੋਦੀ ਦੀ ਬੱਲੇ-ਬੱਲੇ ਲਈ ਉਸਨੂੰ ‘ਵਿਕਾਸ ਪੁਰਸ਼’, ‘ਸ਼ਾਂਤੀ, ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਦਾ ਦੂਤ’, ‘ਲੋਹ ਪੁਰਸ਼’ ਆਦਿ ਦੀਆਂ ਉਪਾਧੀਆਂ ਦੇ ਕੇ 2002 ਦੇ ਦੰਗਿਆਂ ਦੇ ਦਾਗ਼ ਧੋਣ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਛਾਲ਼ਿਆ ਗਿਆ ਜੁਮਲਾ ਸੀ ਮੋਦੀ ਦਾ ‘ਗੁਜਰਾਤ ਮਾਡਲ’, ਭਾਵ ਅਜਿਹਾ ਮਾਡਲ ਜਿਸਦੀ ਤਰਜ਼ ‘ਤੇ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ‘ਗੁਜਰਾਤ ਮਾਡਲ’ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹੀਆਂ ਤੇ ਸਾਫ਼ ਸੜਕਾਂ, ਗਗਨ ਚੁੰਮਦੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ, ਸਕੂਲੀਂ ਜਾਂਦੇ ਬੱਚੇ, ਲਹਿਰਾਉਂਦੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ‘ਚ ਖੁਸ਼ ਖੜੇ ਕਿਸਾਨ, ਆਲੀਸ਼ਾਨ ਹਸਪਤਾਲ ਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਸਨਅਤ ਆਦਿ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਰ ਗੁਜਰਾਤ ਦੀਆਂ ਜਮੀਨੀ ਹਕੀਕਤਾਂ ਦੇਖਣ ‘ਤੇ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਇਹ ਮਾਡਲ ਧੂੰਆਂ ਛੱਡਦਾ ਅਤੇ ਮੋਦੀ, ਉਸਦੇ ਚਮਚਿਆਂ ਤੇ ਮੀਡੀਆ ਦਾ ਮੂੰਹ ਚਿੜਾਉਂਦਾ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ‘ਗੁਜਰਾਤ ਮਾਡਲ’ ਦੀ ਸੱਚਾਈ ਦੇਖਾਂਗੇ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਇਸ ਝੂਠੇ ਮਾਡਲ ਨੂੰ ਉਭਾਰਨ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਸੰਖੇਪ ਚਰਚਾ ਕਰਾਂਗੇ।…

(ਪੂਰਾ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 29, ਜੂਨ 2014 ਵਿਚ ਪਰ੍ਕਾਸ਼ਤ

ਪੀਟ ਸੀਗਰ: ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਅਵਾਜ਼ ਦਾ ਇੱਕ ਬੇਮਿਸਾਲ ਨੁਮਾਇੰਦਾ -ਵਿਹਾਨ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਟੀਮ

627 ਜਨਵਰੀ 2014 ਦੇ ਦਿਨ ਪੀਟ ਸੀਗਰ ਦੀ ਮੌਤ ਨਾਲ਼ ਵਿਦਰੋਹੀ ਸੰਗੀਤ ਦਾ ਇੱਕ ਯੁੱਗ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਿਆ। ਪੀਟ ਸੀਗਰ ਨੇ ਵਿਦਰੋਹੀ ਤੇ ਅਗਾਂਹਵਧੂ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਨਾਲ਼ ਹੀ ਲੋਕ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਕਈ ਪੀੜੀਆਂ ਦਾ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਹਨਾਂ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਾਬ ਡਿਲਨ, ਡਾਨ ਮੈਕਲੀਨ, ਬਰਨਿਸ ਜਾਨਸਨ ਰੀਗਨ ਆਦਿ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਨ। 3 ਮਈ, 1919 ਨੂੰ ਜੰਮੇ ਪੀਟ ਸੀਗਰ ਦਾ 94 ਸਾਲ ਦਾ ਜੀਵਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਸੀ। ਪੀਟ ਦਾ ਜਨਮ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਚਾਰਲਸ ਸੀਗਰ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤ ਮਾਹਰ ਸਨ ਜਦੋ ਕਿ ਮਾਂ ਕਾਂਸਟੈਸ ਆਰਕੈਸਟਰਾ ਸੀ। ਪੀਟ ਜਦ ਛੋਟੇ ਸੀ ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ ਲੋਕ ਸੰਗੀਤ ਨਾਲ਼ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਮਾਂ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਅਕਸਰ ਹੀ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸੰਗੀਤ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਅਤੇ ਲੋਕ ਸੰਗੀਤ ਸਮਾਰੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਅਜਿਹੇ ਹੀ ਇੱਕ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਪੀਟ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 5 ਤਾਰਾਂ ਵਾਲ਼ੇ ਬੈਂਜੋ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਤੇ ਸੁਣਿਆ। ਅੱਗੇ ਚੱਲ ਕੇ ਇਹੀ ਵਾਦ-ਯੰਤਰ ਉਸ ਦਾ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰਾ ਵਾਦ-ਯੰਤਰ ਬਣਿਆ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਅੰਤ ਤੱਕ ਵਜਾਉਣਾ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਸੀ। ਇਸ ਸੰਗੀਤਮਈ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਦਾ ਹੀ ਨਤੀਜਾ ਸੀ ਕਿ ਪੀਟ ਸੀਗਰ ਜਲਦੀ ਹੀ ਇੱਕ ਵਾਦ ਯੰਤਰ ਯੁਕੇਲੇਲੇ ਵਜਾਉਣ ਲੱਗਿਆ। ਕਿਉਂਕਿ ਪੀਟ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਯੁੱਧ ਵਿਰੋਧੀ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀਵਾਦੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਯਕੀਨ ਰੱਖਦੇ ਸੀ ਇਸ ਲਈ ਇਹਨਾਂ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਵੀ ਪੀਟ ਦੇ ਬਾਲਮਨ ‘ਤੇ ਬਹੁਤ ਡੂੰਘਾ ਅਸਰ ਪਿਆ।…

(ਪੂਰਾ ਪਡ਼ਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ)

“ਲਲਕਾਰ – ਤਬਦੀਲੀ ਪਸੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ”, ਅੰਕ 29, ਜੂਨ 2014 ਵਿਚ ਪਰ੍ਕਾਸ਼ਤ